Ἀρχικὴ σελίς / ἱστορία / Μάιος / 9 Μαΐου / 9 Μαΐου 1821. Οἱ Κεφαλλῆνες ἐνισχύουν τοὺς Ἠλείους στὴν Πελοπόννησο.

9 Μαΐου 1821. Οἱ Κεφαλλῆνες ἐνισχύουν τοὺς Ἠλείους στὴν Πελοπόννησο.

9 Μαΐου 1821. Οἱ Κεφαλλῆνες ἐνισχύουν τοὺς Ἠλείους στὴν Πελοπόννησο.Ἀνδρέας Μεταξᾶς ἔφθασε στὴν Πελοπόννησο, μὲ τοὺς 350 Κεφαλλῆνες του, στὶς 9 Μαΐου τοῦ 1821.
Ἔφθασε στὴν κατάλληλον στιγμὴ γιὰ νὰ στηρίξῃ τὸν ἀγώνα τῶν ἀνδρῶν τοῦ Βιλαέτου κατὰ τῶν Λαλαίων.

Χαράλαμπος Βιλαέτης, καταγόμενος ἀπὸ τὴν Ἤπειρο, πολλὰ χρόνια ὅμως ἐγκατεστημένος στὴν Ἠλεία, ἦτο ὁ μόνος ποὺ εἶχε στρατιωτικὴ παιδεία. Ὁ ἀδελφός του, Ἰωάννης Βιλαέτης, ἦτο ἀπὸ τοὺς ὁμήρους ποὺ συνεκέντρωσαν οἱ Τοῦρκοι στὴν Τρίπολι, κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς ἐπαναστάσεως καὶ μετὰ ἀπὸ λίγο καιρὸ πέθανε.

Ὁ Βιλαέτης, μὲ σῶμα Πυργίων ἀνδρῶν καὶ ὑπαρχηγοὺς τὸν Ἀναγνώστη Παπασταθόπουλον, τὸν Χριστόδουλον Ἄχολον, τὸν Λυκοῦργον Κρεστενήτην, τὸν Ἰωάννην Διάκον καὶ τὸ Πέτρον Μῆτσον, κατάφερε νὰ ἀντισταθῇ γεναιότατα στὴν ἐπίθεσιν τῶν Λαλαίων ἀλλὰ λόγῳ τῆς μεγαλυτέρας τους ἰσχύος, κατάφεραν νὰ τὸν περιορίσουν καὶ νὰ τὸν φονεύσουν στὶς 13 Ἰουνίου (26 Ἰουνίου) τοῦ 1821.

Τὴν 2αν Ἀπριλίου (15 Ἀπριλίου) τοῦ 1821 οἱ Λαλαῖοι φθάνουν πρὸ τοῦ Πύργου καὶ ζητοῦν τὴν παράδοσίν του. Ὅλοι μαζύ, ἐμπειρότατοι πολεμιστές, ἦταν χίλιοι ἄντρες. Μαζύ τους, διὰ τῆς βίας, εἶχαν στρατολογήσῃ διακοσίους χωρικούς.
Ἐκείνην τὴν ἡμέρα κατέφθασαν ἐκ τῆς Ζακύνθου ὁ Πᾶνος καὶ ὁ Γενναῖος Κολοκοτρώνης. Εὐρίσκοντο ἐπίσης στὸν Πύργο ὁ Ἀλέξης Μοσχούλας μὲ ἐκατὸ Ζακυνθίους.
Συνολικὴ δύναμις, μέσα στὸν Πύργο, 550 ἄνδρες.
Παρὰ τοῦ ὅ,τι δὲν ὑπῆρχε ὀχυρὰ θέσις μέσα στὸν Πύργο, λόγῳ τῆς θρασυτάτης ἀξιώσεως τῶν Λαλαίων οἱ Ἕλληνες ἀπεφάσισαν νὰ ἀντισταθοῦν.
Διακόσιοι ὅμως μόνον ἀπὸ αὐτοὺς ὀχυρώθησαν στὰ δυνατὰ σπίτια τῆς πόλεως καὶ ξεκίνησαν τὸν πόλεμο, δίχως  νὰ ἀπομακρύνουν τὰ γυναικόπαιδα. Οἱ ὑπόλοιποι ἔπιασαν χαντάκια κι ἁλώνια, ἀναμένοντας ἐκεῖ τοὺς ἐχθρούς.

Στὶς 3 Ἀπριλίου τοῦ 1821, οἱ Λαλαῖοι, χωρισμένοι σὲ τρία σώματα, ἐπετέθησαν κατὰ τῶν Ἑλλήνων.
Μόνον αὐτοὶ ποὺ κλείστηκαν στὰ σπίτια κατάφεραν νὰ σταθοῦν ὅμως καὶ νὰ πολεμήσουν. Οἱ ἄλλοι ὀπισθοχώρησαν καὶ κατέφυγαν στὸ Κατάκωλον γιὰ νὰ περάσουν στὴν Ζάκυνθο καὶ νὰ γλυτώσουν τὴν σφαγή.
Αὐτοὶ ὅμως ποὺ κλείστηκαν στὰ σπίτια πολέμησαν γενναίως.
Τὰ γυναικόπαιδα σώθηκαν χάριν αὐτῶν τῶν πολεμιστῶν, ποὺ μαζὺ μὲ τοὺς Κολοκοτρωναίους καὶ τοὺς Βιλαέτην, Μοσχούλα, Μῆτσον, Διάκον, Καμπασαίους (Δημήτριος καὶ Παναγιώτης, ἀπὸ τὴν Ζάκυνθο) κατάφεραν γιὰ ὀκτὼ ὧρες νὰ ἀπωθοῦν καὶ νὰ μὴν ἐπιτρέπουν στοὺς Λαλαίους νὰ εἰσέλθουν.

Ὅταν οἱ Λαλαῖοι ἔβαλαν φωτιὰ στὰ σπίτια, μόνον τότε ξεκίνησαν νὰ ἀποχωροῦν οἱ Ἕλληνες, πασχίζοντας διαρκῶς νὰ διασώσουν τὰ γυναικόπαιδα. Μεγάλη καθυστέρησις τῶν Λαλαίων ὑπῆρξε ἀπὸ τὸ πλιάτσικο ποὺ διενεργοῦσαν, μὲ ἀποτέλεσμα οἱ Ἕλληνες νὰ καταφέρουν νὰ ἀποχωρήσουν πιὸ ὀργανωμένα καὶ νὰ σωθοῦν ἀρκετοί. Οἱ περισσότεροι διέφυγαν μέσῳ τοῦ Ἀλφειοῦ πρὸς τὴν Ἀγουλινίτσα.
Τὰ σπίτια καὶ τὰ καταστήματα τοῦ Πύργου πλιατσικολογήθηκαν καὶ κατεστράφησαν. Οἱ Λαλαῖοι κατάφεραν νὰ αἰχμαλωτίσουν πενήντα ἄτομα.

Κατόπιν αὐτῆς τῆς ἐπιδρομῆς οἱ Λαλαῖοι ἀπεφάσισαν νὰ ἐπιτεθοῦν στὴν Ἀγουλινίτσα.
Στὶς 24 Ἀπριλίου φθάνουν. Ἀρχηγὸς τῶν ὅπλων τῆς Ἀγουλινίτσας ἦτο ὁ Μοσχούλας, ὁ ὁποῖος εἶχε ἤδη πολεμήσῃ στὸν Πύργο, μὲ τοὺςἑβδομήντα ἄντρες του.
Ὁ Μοσχούλας εἶχε ὀχυρωθῇ στὰ πιὸ γερὰ σπίτια.
Ἄλλοι ἑβδομῆντα Κυπαρίσσιοι καὶ Φιλιατρινοί, ὑπὸ τὸν Δημήτριον Κινᾶν καὶ τὸν Ἀναγνώστην Δονᾶν, εἶχαν πιάσῃ τὴν δύσβατον θέσι «Κλειδί».
Ὅμως οἱ Λαλαῖοι κατάφεραν νὰ περάσουν νύκτα ἀπὸ τὴν περιοχὴ κι ἀπέφυγαν τὴν σύγκρουσι.
Φθάνοντας στὴν Ἀγουλινίτσα ἀρχίζουν νὰ πυροβολοῦν καὶ νὰ κατακαίουν τὰ πάντα. Ὁ Μοσχούλας ἀντιστεκόταν δυνατά.

Ἐκείνην τὴν ὥρα ὅμως, κατόπιν εἰδοποιήσεως, καταφθάνουν οἱ Ἕλληνες ποὺ κράταγαν τὸ «Κλειδί», πυροβολῶντας τοὺ Τούρκους ποὺ εἶχαν θέση οἱ Λαλαῖοι στὸ βουνὸ Δάρδιζα, γιὰ νὰ φρουροῦν τὴν εἴσοδον στὴν Ἀγουλινίτσα. Αὐτοὶ μὲ τὴν σειρά τους, πιστεύοντας πὼς οἱ ἐπιτιθέμενοι Ἕλληνες εἶναι Μανιάτες, διότι φοροῦσαν μαῦρες βράκες, πανικόβλητοι ἐγκατέλειψαν τὶς θέσεις τους κραυγάζοντας πὼς ἔφθασε ὁ μπέης τῆς Μάνης.

Τότε οἱ Λαλαῖοι, φοβούμενοι μὴν ἀποκλειστοῦν, ἐτράπησαν εἰς φυγήν. Καταδιωκόμενοι ὑπὸ τοῦ Μοσχούλα καὶ τῶν ἀνδρῶν του, εὑρέθησαν ἐντὸς δύο πυρῶν. Πρώτη φορὰ ἔστρεφαν τὰ νῶτα τους πρὸς τοὺς Ἕλληνες.

Φιλονόη

Πληροφορίες ἀπό:
«Ἡ ἐπανάστασις τοῦ ’21», Δημήτρης Φωτιάδης.
 «Ἀπομνημονεύματα περὶ τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως» τοῦ Φωτίου Χρυσανθακοπούλου (Φωτάκου)
«Ἡ Ἑλληνικὴ Ἐπανάστασις», Διονύσιος Κόκκινος.

φωτογραφία

Σχετικὰ μὲ τὸν συγγραφέα Φιλονόη Πόντου

Ἐλέγξτε ξανά

16 Νοεμβρίου 1822. Ἡ δολοφονία τοῦ Κρεββατᾶ.

Ὁ Παναγιώτης Κρεββατᾶς ἦταν προύχων τοῦ Μυστρᾶ. Κοτζάμπασης. Τὸ 1819 ἐμυήθη στὴν Φιλικὴ Ἑταιρεία καὶ παρέμεινε ἐνθουσιώδης ...

Απάντηση

Αρέσει σε %d bloggers: